31 stycznia 2022
Wręczenie gdańskich Nobli, bo tak mówi się o Nagrodzie Naukowej Miasta Gdańska im. Jana Heweliusza, odbyło się w miniony piątek, 28 stycznia, w 411. rocznicę urodzin patrona nagrody. Po raz pierwszy w jednym roku obie nagrody trafiły do kobiet. Wśród nich znalazła się także członkini Rady Naukowej Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego Gdynia – prof. dr hab. Ewa Łojkowska.
Królowa nauk
Prof. Ewa Łojkowska jest biotechnolożką roślin, profesorem Uniwersytetu Gdańskiego i kierowniczką Zakładu Ochrony i Biotechnologii Roślin w Instytucie Biotechnologii, Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii Uniwersytetu Gdańskiego i Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Zasiada również w Radzie Naukowej Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego Gdynia, które zajmuje się weryfikacją innowacyjnych projektów, z jakimi innowatorzy aplikują do Parku.
Nagrodą im. Jana Heweliusza została uhonorowana w kategorii nauk przyrodniczych i ścisłych za wybitne osiągnięcia naukowe dotyczące badań fitopatologicznych, w szczególności poznanie i opisanie pełnej puli genetycznej patogenów roślin z gatunków Dickeya solani i Pectobacterium parmentieri, opracowanie testów molekularnych pozwalających na ich efektywne wykrywanie i identyfikację oraz opracowanie innowacyjnych metod ochrony roślin przed patogenami.
- – Historia Gdyni i jej rozwój postępowały przy udziale światłych umysłów; pionierów swojej epoki. Staramy się tę tradycję kontynuować także współcześnie, m.in. poprzez współpracę z nimi w kluczowych obszarach dla rozwoju naszego miasta. Przykładem na to jest m.in. zaangażowanie Pani Profesor w działalność Rady Naukowej Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego Gdynia. Dlatego tym bardziej cieszy, że ów twórczy potencjał został doceniony przez tak zacne grono, jakim jest kapituła Nagrody im. Jana Heweliusza. – skomentowała ogłoszenie tegorocznych wyników Katarzyna Gruszecka – Spychała, wiceprezydent Gdyni.
– Można z pełnym przekonaniem powiedzieć, że tegoroczna Nagroda Naukowa Miasta Gdańska im. Jana Heweliusza w dziedzinie nauk przyrodniczych i ścisłych dostaje się w ręce wybitnej badaczki, mającej osiągnięcia naukowe w skali światowej w zakresie fitopatologii, znakomitej twórczyni szkoły naukowej, która wykształciła dużą grupę specjalistów pracujących w różnych instytucjach, wspaniałej organizatorki nauki, potrafiącej profesjonalnie i z pełnym zaangażowaniem pracować nad wdrażaniem wysokich standardów na uczelni, w różnego rodzaju komisjach, komitetach i organizacjach, niezwykle sprawnie przewodniczyć ich działalności, co zyskuje uznanie i podziw w kraju i za granicą. Składając Pani prof. dr hab. Ewie Łojkowskiej najszczersze gratulacje i wyrazy ogromnego uznania za wybitne osiągnięcia w szeroko rozumianej działalności naukowej, życzę równocześnie dalszych wielkich sukcesów i osiągnieć akademickich a także pełnej satysfakcji w życiu osobistym. – mówił podczas wygłaszania laudacji prof. dr hab. Grzegorz Węgrzyn, przewodniczący kapituły w kategorii nauk przyrodniczych i ścisłych, prezes Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Gdańsku.
W kategorii nauk humanistycznych i społecznych Nagroda Naukowa Miasta Gdańska im. Jana Heweliusza trafiła do prof. dr hab. Małgorzaty Omilanowska-Kiljańczyk za wybitne dokonania w kraju i za granicą w zakresie nauk o sztuce.
Każda z laureatek otrzymała dyplom, statuetkę Heweliusza autorstwa prof. Jana Szczypki oraz nagrodę finansową w wysokości 20.000 zł brutto.
Gdańskie laury
Nagrodą Naukową Miasta Gdańska im. Jana Heweliusza to najwyższe gdańskie laury za wybitne osiągnięcia naukowe. Została ustanowiona przez Radę Miasta Gdańska w 1987 roku, a poznawana jest w dwóch kategoriach: w dziedzinie nauk humanistycznych i społecznych oraz w dziedzinie nauk przyrodniczych i ścisłych.
Nagroda przyznawana jest przez prezydenta Gdańska na wniosek dwóch kapituł, którym przewodniczą, prezes Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Gdańsku (w dziedzinie nauk ścisłych oraz przyrodniczych) oraz prezes Gdańskiego Towarzystwa Naukowego (w dziedzinie nauk humanistycznych i społecznych). W skład kapituły wchodzą także rektorzy państwowych wyższych uczelni w Gdańsku, przedstawiciel prezydenta Gdańska, dotychczasowi laureaci nagrody oraz przedstawiciel gdańskich niepublicznych uczelni wyższych.
Nagrody Naukowe Miasta Gdańska im. Jana Heweliusza dotychczas trafiły do ponad pięćdziesięciu przedstawicieli świata nauki.
Profesor dr hab. Ewa Łojkowska
Biotechnolożką roślin, profesorUniwersytetu Gdańskiego i kierowniczka Zakładu Ochrony i Biotechnologii Roślin w Instytucie Biotechnologii, Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii Uniwersytetu Gdańskiego i Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Członkini Rady Naukowej Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego Gdynia. Od 2019 jest przewodniczącą Komisja ds. Społecznej Odpowiedzialności Uniwersytetu Gdańskiego. Od 2020 przewodnicząca Rady Dziedzinowej Nauk o Życiu Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Specjalistka w zakresie molekularnych czynników warunkujących chorobotwórczość bakterii, bioróżnorodności i epidemiologii bakteryjnych patogenów roślin, molekularnych podstaw odporności roślin na bakterie oraz taksonomii molekularnej. Druga grupa jej badań obejmuje zagadnienia dotyczące biologicznie czynnych, roślinnych metabolitów wtórnych, możliwości ich wykorzystania do ochrony zdrowia człowieka, biotechnologicznych metod rozmnażania rzadkich i ginących gatunków roślin (storczyki polskie, rośliny owadożerne). Twórczyni szkoły naukowej obejmującej badania bioróżnorodności, taksonomii oraz czynników molekularnych warunkujących chorobotwórczość bakteryjnych patogenów roślin. W kadencji 2013–2016 i 2017–2020 członkini Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów Naukowych oraz wiceprzewodnicząca Sekcji Nauk Biologicznych, Rolniczych, Leśnych i Weterynaryjnych Centralnej Komisji, od 2007 członkini, od 2011 roku zastępczyni przewodniczącego, od 2020 przewodnicząca Komitetu Biotechnologii Polskiej Akademii Nauk.
Od 2006 jest przewodniczącą Jury nagrody L’Oreal Polska dla Kobiet i Nauki, od 2008 prezeska Fundacji Profesora Wacława Szybalskiego, od 2002 członkini komitetu zarządzającego, a w latach 2010-2012 wiceprzewodnicząca międzynarodowej organizacji ScanBalt. Od 2013 członkini Jury międzynarodowego Programu International Rising Talents. Od 2021 członkini AcademiaNET i ekspert Programu RE-IMAGING EUROPA–Sustainable Agriculture and Innovation.
Profesor Ewa Łojkowska została odznaczona m.in. w 2001 roku Medalem Komisji Edukacji Narodowej i Złotym Krzyżem Zasługi, w 2011 Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, w roku 2020 Medalem 50-lecia UG.
